Box 3 Belasting: Huidig vs Nieuw Stelsel Vergeleken
Het box 3 stelsel gaat ingrijpend veranderen. Vanaf 2028 betaal je belasting over je werkelijke rendement in plaats van een fictief percentage. Klinkt eerlijker, maar voor beleggers pakt het flink duurder uit. Wat betekent dit concreet voor jouw vermogen?
Hoe werkt box 3 nu?
In het huidige systeem berekent de Belastingdienst een forfaitair rendement over je vermogen. Belangrijk: dit percentage verschilt per vermogenstype. In 2025 gelden de volgende tarieven:
- Beleggingen: 5,88% forfaitair rendement
- Spaargeld: 1,37% forfaitair rendement
Over dat fictieve rendement betaal je 36% belasting. Voor beleggers komt dat neer op een effectieve belasting van 2,12% per jaar. Voor spaarders is dat slechts 0,49% per jaar.
Of je nu 2% of 20% rendement maakt op je beleggingen, je betaalt belasting alsof je 5,88% hebt verdiend. Bij een hoger werkelijk rendement is dat voordelig, bij een lager rendement nadelig.
Wat verandert er in 2028?
Het nieuwe stelsel belast je werkelijke rendement tegen 36%. Verdien je 8% op je beleggingen? Dan betaal je 36% × 8% = 2,88% belasting per jaar. Verdien je maar 1% op je spaarrekening? Dan betaal je slechts 0,36%.
Een belangrijk detail: je betaalt ook belasting over ongerealiseerd rendement. Stijgen je aandelen op papier met €10.000, dan betaal je daar belasting over, ook als je niks hebt verkocht. In een slecht jaar kun je verliezen wel verrekenen, maar dat geld moet je eerst voorfinancieren.
Het effect op je vermogen
Laten we concreet kijken. Bij een startkapitaal van €100.000 en 8% bruto rendement per jaar:
| Periode | Huidig stelsel | Nieuw stelsel |
|---|---|---|
| Start | €100.000 | €100.000 |
| Na 10 jaar | €177.000 | €165.000 |
| Na 20 jaar | €313.000 | €271.000 |
| Na 30 jaar | €554.000 | €446.000 |
Het verschil van 0,77 procentpunt per jaar lijkt klein, maar door het compound interest effect groeit dit uit tot €108.000 minder vermogen na 30 jaar.
En hoe hoger je rendement, hoe groter het verschil. Bij 12% bruto rendement loopt het verschil op tot honderdduizenden euro's. Je betaalt dan aanzienlijk meer belasting in het nieuwe systeem.
Vergelijk zelf: huidig vs nieuw stelsel
Forfaitair rendement 2025: 5,88% (belast tegen 36%)
Bij 8% rendement op beleggingen houd je met het huidige systeem € 108.402 meer over na 30 jaar. Het omslagpunt ligt bij 5.88% rendement (het forfaitair rendement voor beleggingen).
Wie wint, wie verliest?
Het omslagpunt verschilt per vermogenstype:
- Spaarders met een rente onder 1,37% gaan erop vooruit. Ze betalen straks belasting over hun werkelijke, lagere rente in plaats van het forfaitaire percentage van 1,37%. Spaarders met een hogere rente (bv. deposito's) gaan er juist op achteruit.
- Beleggers met een rendement boven 5,88% gaan erop achteruit. Hoe hoger het rendement, hoe meer extra belasting. Bij 8% rendement betaal je jaarlijks 0,76 procentpunt meer belasting dan nu.
Belasting over ongerealiseerd rendement
Een veelgehoord kritiekpunt op het nieuwe stelsel: je betaalt belasting over winst die je nog niet hebt verzilverd. Je aandelen zijn op papier meer waard, maar je hebt niks verkocht. Toch moet je afrekenen met de Belastingdienst.
In de praktijk betekent dit dat je in goede beursjaren geld opzij moet zetten voor belasting, terwijl je dat rendement misschien pas over 20 jaar wilt opnemen. In een slecht jaar daarna kun je verliezen verrekenen, maar het geld ben je tussentijds wel kwijt.
Wat kun je doen?
De belangrijkste les: begrijp wat belasting doet met je vermogen op de lange termijn. Een schijnbaar klein verschil in belastingdruk kan door het compound interest effect uitgroeien tot tienduizenden of zelfs honderdduizenden euro's over een beleggingshorizon van 20-30 jaar.
Bereken zelf het effect met de interactieve calculator hierboven, of bekijk onze compound interest calculator voor een uitgebreidere berekening met maandelijkse inleg.